Online pesten, hoe reageer je?

Gepubliceerd op 21 november 2019

Met de veralgemening en de constante aanwezigheid van smartphones en sociale netwerken in ons dagelijks leven, neemt online pesten voortaan een echte, en bijzonder zorgwekkende plaats in, in de lange lijst van misstanden die onze aanwezigheid op het web verpesten.

Verre van mij het idee je te vertellen dat internet niets meer is dan een oord van verderf dat de hele mensheid zal vernietigen, nee, nog niet, internet brengt echt mooie dingen, dat is onmiskenbaar. Daarentegen is het echt een belangrijke voedingsbodem voor de ontwikkeling van haat, en een gigantisch vergrootglas op het gewelddadige gedrag van sommige individuen, die zich soms niet eens bewust zijn van het geweld en de gruwelijkheid van de uitspraken die ze mateloos rondslingeren, gericht tegen hun tegenstanders.

Het fenomeen raakt iedereen: uiteraard jongeren, vaak weinig gewapend om het ondergane pesten te verwerken, maar ook minderheden, publieke figuren, activisten, en algemeen gezien iedereen die het aandurft een publieke activiteit op de sociale netwerken te hebben.

Hiertegen wordt van alles georganiseerd, wetten evolueren of worden versterkt, in het bijzonder dankzij Marlène Schiappa die aan het onderwerp werkt (soms onhandig, aangezien ze er blijkbaar niet al te veel moeite mee heeft om zelf het pesten van gesluierde vrouwen te voeden, maar dat is een ander onderwerp dat ik misschien een andere dag aansnijd).

Kortom. Online pesten is er al, het is massaal, het neemt vele vormen aan, en het zal niet op nieuwe wetten wachten om mensen kapot te maken, dus moet je vanaf vandaag het juiste gedrag en de sleutels hebben om je ertegen te beschermen. We gaan proberen te helpen met deze paar regels.

Niet voorkomen?

Sommigen zullen je adviezen geven om pesten te vermijden. De onderwerpen die je niet moet aansnijden, de netwerken die je moet mijden, de gedragingen die je kunnen beschermen. Maar nee! Je hoeft niets te vermijden. Het maakt niet uit wat je wilt zeggen, tonen, verdedigen. Je hebt het recht te zijn wie je bent, na te denken en voor je zaken te strijden, hier en overal, er is geen enkele reden waarom jij degene zou moeten zijn die zich moet verbergen of zich moet inhouden in zijn uitspraken en zijn strijd.

Online pesten, net als straatintimidatie, mag niet bestreden worden door individuen een schuldgevoel aan te praten over wie ze zijn. Het zijn de pesters, de trollen, de meutes die in de fout zitten. Nooit jij.

Ja maar hoe bescherm je je dan?

Je beschermt je op meerdere manieren:

– We proberen omringd te zijn, niet alleen te staan in onze strijd, onze angsten tegenover vijandige buitenstaanders te delen door de slechte momenten te delen, door met onze naasten te praten, of ze nu digitaal zijn of niet. In elk geval blijven we niet alleen tegenover het pesten en communiceren we.

– We maken schermafbeeldingen, we archiveren absoluut alles wat binnenkomt, de beledigingen, de bedreigingen, we noteren de tijdstippen, de namen van de accounts of individuen die je beledigen, uitschelden, belasteren.

– Eenmaal gearchiveerd, dempen en blokkeren we de meest gewelddadige trollen, dat kost soms tijd, maar we aarzelen niet om er hard tegenaan te gaan, we laten niets passeren, zelfs geen begin van verbaal geweld.

– We antwoorden niet, we proberen ons niet te verdedigen! Afhankelijk van het geval kunnen we eventueel een idee of een bron preciseren, om ons geweten te sussen en een uitspraak toe te lichten, maar het is nutteloos de trollen te voeden en te proberen je urenlang te verweren. Je stilzwijgen zal in de meeste gevallen je beste verdediging zijn.

– We zetten onze accounts op privé, op zijn minst tijdelijk als we de druk slecht verdragen, dat voorkomt een deel van het pesten, in het bijzonder de privéberichten (DM's) die je niet meer zult ontvangen.

– We vermijden onze uitspraken te wissen, behalve natuurlijk als je er spijt van hebt of ze om persoonlijke redenen niet voor je rekening neemt. Maar door te wissen kun je de pestmachine opnieuw aanzwengelen met trollen die je uitspraken of foto's hebben vastgelegd, en het pesten dreigt een andere vorm aan te nemen waarin jij niet meer echt vermeld wordt, die je misschien niet meer ziet, maar die daardoor nog venijniger dreigt te worden.

Doen we aangifte?

Dat is aan jou. Het juiste antwoord is ja. Maar als dat je in paniek brengt, je te ingewikkeld lijkt, en het pesten dat je ondergaat je overkomelijk en kortstondig lijkt, zal niemand je verwijten geen aangifte te doen. Je kunt heel goed besluiten voor een afwachtende houding te kiezen.

Daarentegen, als je een vorm van angst voelt, als je fysieke bedreigingen ontvangt, als mensen privézaken over je verspreiden, foto's, je adres, informatie, of algemeen gezien als dit alles je oncontroleerbaar lijkt: ja, dan doe je uiteraard aangifte! Ga begeleid als het je ongerust maakt.

De wet is vandaag vrij duidelijk: pesten duidt op elk gedrag dat tot doel heeft je fysieke gezondheid of in bredere zin je psychische evenwicht aan te tasten. Dat is breed, en maar goed ook. Denigrerende of beledigende uitspraken, bij herhaling, op welk internetmedium dan ook (sociale netwerken, blogs, forums, enzovoort), is een misdrijf dat strafrechtelijke sancties kan opleveren. Zelfs als de uitspraken privé zijn.

De boetes die je riskeert zijn zwaar, om precies te zijn:

Als de pester meerderjarig is, riskeert hij een straf van twee jaar gevangenis en een boete van 30.000 euro. Als het slachtoffer jonger is dan 15 jaar, kunnen de sancties oplopen tot 3 jaar gevangenis en een boete van 45.000 euro.

Als de pester een minderjarige ouder dan 13 jaar is en zijn slachtoffer ouder is dan 15 jaar, riskeert hij een jaar gevangenisstraf en 7500 euro boete. Als zijn slachtoffer jonger is dan 15 jaar, wordt de straf verhoogd tot 18 maanden.

Als de pester een minderjarige jonger dan 13 jaar is, kunnen door de jeugdrechter sancties van pedagogische aard worden genomen.

En concreet, de aangifte?

Als je hebt besloten aangifte te doen, moet je je naar het politiebureau of de gendarmerie begeven om aangifte te doen.

Voorzie je van al je bewijzen, indien mogelijk uitgeprint. Als je de naam van je pester niet kent, doe dan aangifte tegen onbekend. Je moet begeleid worden door je ouders of wettelijke voogden als je minderjarig bent, en maar goed ook, het is belangrijk om ze erbij te betrekken en met ze te praten in dit soort gevallen.

We herhalen het een laatste keer: als je slachtoffer bent van pesten, mag je niet alleen blijven, in geen geval. En vooral, houd goed voor ogen dat het niet jouw schuld is. Je bent slachtoffer en je hebt rechten.

Fotocredit: DR

Door Paingout